Inwentura krok po kroku: jak zrobić spis z natury i czym policzyć towar

Przepisy, terminy, osiem kroków spisu z natury i pięć programów do inwentaryzacji, z cenami w złotych.

Krótka odpowiedź: inwentura to spis z natury, czyli policzenie towaru na półkach, wycena każdej pozycji i porównanie wyniku z tym, co pokazują dokumenty. Firma na księgach rachunkowych robi ją na ostatni dzień roku obrotowego (art. 26 ustawy o rachunkowości). Przedsiębiorca na KPiR sporządza spis z natury na koniec roku podatkowego i wycenia go najpóźniej w 14 dni od zakończenia liczenia. Do samego liczenia wystarczy telefon z aparatem. Sklep internetowy weźmie Base z planem Freemium za 0 zł, firma na Comarch ERP Optima bezpłatną aplikację Comarch ERP Inwentaryzacja, a mały sklep, który fakturuje w programie Fakturownia, plan Standard za 28,46 zł netto miesięcznie przy płatności za rok.

Porównaliśmy pięć programów, przeczytaliśmy przepisy w aktualnych tekstach jednolitych i to, co piszą księgowi oraz osoby, które liczą towar zawodowo. Najczęstszy błąd nie dotyczy programu, tylko kolejności: liczenie przy otwartej sprzedaży i z dokumentami, które wciąż czekają na zatwierdzenie. Jak przygotowujemy porównania, od teczki źródeł po dwie korekty, opisujemy na stronie głównej.

Romain Cochard
Romain CochardCEO Hack'celeration
Aktualizacja: 20265programów porównanych8kroków spisu z natury14dni na wycenę spisu

Ranking jest redakcyjny: miejsce sponsorowane jest zawsze oznaczone na swojej karcie, a żaden link afiliacyjny nie zmienia oceny.

Ranking

5 programów do inwentury w skrócie

Ceny pochodzą z cenników producentów i są cenami netto, chyba że zaznaczono inaczej. Ocena łączy pięć kryteriów: łatwość startu, cenę, funkcje spisu z natury, pracę z telefonem lub skanerem oraz powiązanie z magazynem i księgowością. Kolejność odpowiada ocenie, ale wybór zależy od tego, gdzie dziś prowadzisz stany: program, w którym już masz kartotekę towarów, oszczędza przepisywania i błędów.

Jaki program do inwentaryzacji wybrać? Sklep internetowy: Base. Hurtownia lub sklep na Comarch ERP Optima: aplikacja Comarch ERP Inwentaryzacja. JDG, która fakturuje w programie Fakturownia: plan Standard. Mała firma bez programu magazynowego: aplikacja webowa z 4. miejsca, która liczy telefonem. Szkoła, muzeum albo biuro z dużym wyposażeniem: Szybka Inwentaryzacja.

Dla kogoMocna strona przy spisieDarmowy planWielkość zespołuZobacz
1BaseNajlepszy dla sklepu internetowegoLiczenie w ciemno w aplikacji WMS App4.3/50 zł (Freemium)✓Sklepy internetoweZobacz →
2Comarch ERP OptimaNajlepszy dla firm na Comarch ERP OptimaDarmowa aplikacja skanera do Optimy4.1/50 zł aplikacja + Optima w chmurze od 149 zł netto/mies.—MŚP na OptimieZobacz →
3FakturowniaNajlepsza dla małego sklepu, który już fakturuje onlineRemanent w programie do faktur4.0/528,46 zł netto/mies. (plan roczny)—JDG, małe sklepyZobacz →
4Inwentaryzacja.euNajlepszy osobny program do spisu telefonemTelefon zamiast kolektora, bez wdrożenia3.9/5369 zł brutto/rok—Małe firmy, placówkiZobacz →
5Szybka Inwentaryzacja (PWSK)Najlepszy do środków trwałych i wyposażeniaKod kreskowy lub RFID na majątku3.8/5Na wycenę—Instytucje, biuraZobacz →

Ceny netto z cenników producentów; aplikacja z 4. miejsca podaje cenę brutto z VAT. Szybka Inwentaryzacja przesyła cennik po rozmowie.

Nie ma tu Twojego narzędzia? Napisz do nas: hello@hackceleration.com

1
Najlepszy dla sklepu internetowego

Base

4.3/5

Base (dawniej BaseLinker) to system do obsługi sprzedaży internetowej z własnym magazynem WMS. Inwentaryzację tworzysz w nim jako zlecenie: pełne, na cały magazyn, albo cząstkowe, na wybrane strefy, regały lub produkty. Pracownik loguje się w aplikacji WMS App na smartfonie albo kolektorze, skanuje kod regału, potem kod EAN produktu i wpisuje liczbę sztuk. Karton zbiorczy z kodem EAN-128 dolicza od razu całą zawartość, np. 24 sztuki. Po zatwierdzeniu system sam wystawia dokumenty PW i RW, jeśli wcześniej włączysz ścisłą kontrolę magazynową.

Dwie opcje robią różnicę przy remanencie. „Liczenie w ciemno” ukrywa przed pracownikiem stan z systemu, więc musi on naprawdę policzyć półkę. Blokada jednej lokalizacji pozwala liczyć regał, podczas gdy osoba kompletująca zamówienia dostaje ten sam produkt z innego miejsca. Uważaj na dwie rzeczy: Base nie blokuje automatycznie ruchu towaru podczas liczenia, więc w liczonej strefie wstrzymaj kompletację, a na jednym magazynie może być aktywny tylko jeden dokument inwentaryzacji naraz.

Plan Freemium kosztuje 0 zł, ale ma limity: do 100 zamówień miesięcznie, do 1000 produktów, 3 profile pracownicze i synchronizacja zamówień, stanów i cen co godzinę. Przy remanencie liczy się zwłaszcza limit profili: jeśli w spisie bierze udział więcej osób, plan Business ma nielimitowaną liczbę użytkowników. Plan Business cennik pokazuje jako 279 zł netto miesięcznie dla 1000 zamówień, ze składnikiem 0,99 zł za zamówienie: przelicz go suwakiem na swój wolumen. Jak z niego skorzystać: przed remanentem uzupełnij brakujące kody EAN, wydrukuj z panelu etykiety lokalizacji, a duży magazyn podziel na kilka inwentaryzacji cząstkowych, strefa po strefie.

Mocne strony
  • Liczenie w ciemno i potwierdzanie lokalizacji skanem
  • Aplikacja WMS App na smartfon lub kolektor
  • Dokumenty PW i RW po zatwierdzeniu spisu
  • Inwentaryzacja cząstkowa bez zamykania sprzedaży
+Zalety
  • ✓Plan za 0 zł z magazynem WMS
  • ✓Pełna procedura spisu z dwuetapowym zatwierdzaniem
  • ✓Liczysz regał, a wysyłka idzie dalej
−Wady
  • ✗Freemium: do 1000 produktów i 3 profile pracownicze
  • ✗Ruch towaru w strefie trzeba wstrzymać samemu
  • ✗Jeden aktywny dokument inwentaryzacji na magazyn
Werdykt

Najlepszy wybór dla e-commerce. Jeśli prowadzisz stany w Base, nie szukaj osobnego programu do remanentu.

Sprawdź cennik Base → →
2
Najlepszy dla firm na Comarch ERP Optima

Comarch ERP Optima

4.1/5

Comarch ERP Optima to polski system ERP dla małych i średnich firm z modułem handlowo-magazynowym. Do spisu z natury Comarch daje bezpłatną aplikację Comarch ERP Inwentaryzacja: telefon z aparatem i autofokusem staje się skanerem kodów kreskowych i kolektorem danych. Tworzysz w niej kilka arkuszy, skanujesz towary albo dopisujesz je ręcznie, a plik z wynikiem wysyłasz e-mailem, kopiujesz na komputer lub wgrywasz na dysk w chmurze i wczytujesz do Optimy. Aplikacja działa też bez dostępu do internetu, więc słaby zasięg w głębi magazynu nie przerywa liczenia.

Rozliczenie odbywa się w samej Optimie, na arkuszu inwentaryzacyjnym (Handel, Magazyn, Inne, Inwentaryzacja). Arkusz wypełniony ma kolumnę „Stan bieżący”, wyliczoną z dokumentów, i kolumnę „Ilość wg spisu” na to, co policzysz. Tu jest pułapka: jeśli nie zaznaczysz parametru „Ilość wg spisu = 0”, program podpowie w kolumnie spisu ilości skopiowane ze stanu bieżącego. Wystarczy wtedy pominąć jedną półkę, żeby niedobór zniknął z raportu. Po wykonaniu inwentaryzacji Optima sama tworzy dokumenty RWAI i PWAI, a wcześniej sprawdza, czy żaden dokument w buforze nie zaburzy stanów. Druga pułapka: dopóki arkusz inwentaryzacyjny jest aktywny, dokumentów z bufora nie zatwierdzisz. Trzeba anulować arkusz, zatwierdzić dokumenty i wygenerować arkusz od nowa.

Aplikacja jest bezpłatna, ale potrzebujesz licencji Optimy. W wersji w chmurze moduł Handel Plus kosztuje 134 zł netto miesięcznie, a wymagany do niego moduł dostępowy (Kasa/Bank Plus) 15 zł, razem 149 zł netto miesięcznie. Jak z niej skorzystać: wygeneruj arkusze osobno dla każdej osoby liczącej i każdego magazynu, a pliki z telefonów wczytaj dopiero po zakończeniu liczenia.

Mocne strony
  • Bezpłatna aplikacja: smartfon jako skaner i kolektor danych
  • Kilka arkuszy spisu naraz, import do Optimy
  • Dokumenty RWAI i PWAI tworzone automatycznie
  • Magazyn i księgowość w tym samym systemie
+Zalety
  • ✓Telefon zamiast osobnego kolektora danych
  • ✓Kontrola dokumentów blokujących przed spisem
  • ✓Wynik od razu w księgach
−Wady
  • ✗Sama aplikacja nic nie rozlicza: potrzebna Optima
  • ✗Parametr „Ilość wg spisu = 0” łatwo przeoczyć
  • ✗Cennik złożony z modułów
Werdykt

Jeśli masz Optimę, aplikacja daje Ci remanent ze skanerem za 0 zł. Bez Optimy aplikacja nie ma sensu.

Zobacz aplikację Comarch ERP Inwentaryzacja → →
3
Najlepsza dla małego sklepu, który już fakturuje online

Fakturownia

4.0/5

Fakturownia to polski program do faktur online z modułem magazynowym. Jeśli w nim fakturujesz, masz już kartotekę towarów, a dokumenty PZ i WZ mogą powstawać automatycznie przy fakturach zakupu i sprzedaży. Program wystawia dokumenty magazynowe PZ, WZ, PW, RW, przesunięcie, rezerwację, zamówienie towaru i inwentaryzację. Dokument inwentaryzacji wskazuje ilościowe stany w magazynie i można go uzupełnić danymi z raportu inwentaryzacji kosztowej.

Pułapka siedzi w cenniku. Magazyn i dokument inwentaryzacji są dopiero od planu Standard, a plany Micro (0 zł) i Start (12,49 zł netto) ich nie mają. Firma, która przez rok fakturowała w planie Micro lub Start, przed remanentem musi więc przejść wyżej. Standard kosztuje 28,46 zł netto miesięcznie, a ceny w cenniku dotyczą planu na 12 miesięcy, czyli 341,52 zł netto za rok. Kod rabatowy z cennika (20% zniżki) działa przy zakupie nowego planu i przy przedłużeniu, ale nie przy przejściu na inny plan: przechodząc z planu Start na Standard, zapłacisz cenę bez rabatu. Standard obsługuje 3 magazyny i 3 użytkowników; bez limitu magazynów jest dopiero plan Pro za 49,99 zł netto miesięcznie.

Integracja z KSeF kosztuje 0 zł. Jak z niej skorzystać: włącz magazyn i automatyczne PZ oraz WZ na początku roku, nie w grudniu. Wtedy stan w programie jest prawdziwy, a dokument inwentaryzacji pokaże różnice, które naprawdę trzeba wyjaśnić.

Mocne strony
  • Dokumenty magazynowe PZ, WZ, PW, RW i inwentaryzacja
  • PZ i WZ wystawiane automatycznie z faktur
  • Integracja z KSeF za 0 zł
  • 30 dni za darmo, bez opłat instalacyjnych
+Zalety
  • ✓Remanent w programie, w którym już fakturujesz
  • ✓Prosty start dla JDG
  • ✓Niska cena planu z magazynem
−Wady
  • ✗Magazyn dopiero od planu Standard
  • ✗3 magazyny w Standard, bez limitu dopiero w Pro
  • ✗Ceny z cennika dotyczą planu rocznego
Werdykt

Dobry wybór dla JDG, która już wystawia tu faktury. Przejdź na Standard, zanim zaczniesz liczyć, nie po.

Sprawdź cennik programu Fakturownia → →
4
Najlepszy osobny program do spisu telefonem

Inwentaryzacja.eu

3.9/5

To polska aplikacja webowa do spisu z natury, remanentu i ewidencji środków trwałych. Listę towarów lub majątku importujesz z pliku Excel albo CSV, liczysz telefonem lub tabletem z aplikacją skanera, a raporty eksportujesz do Excela, CSV albo PDF. Kody kreskowe drukujesz na zwykłej drukarce biurowej, a skanujesz telefonem, więc nie kupujesz ani drukarki etykiet, ani kolektora danych. Do każdej pozycji dodasz też zdjęcie, załącznik i przypomnienie.

Pełna wersja kosztuje 300 zł netto, czyli 369 zł brutto, za 12 miesięcy dostępu. Dostęp nie odnawia się automatycznie, a 12 miesięcy liczy się od aktywacji kodu, nie od zakupu. Niewykorzystany kod nie wygasa. Wersja demo przyjmuje najwyżej 50 pozycji: tyle wystarczy, żeby sprawdzić program na jednym regale.

Limit jest po stronie sprzętu i księgowości. Aplikacja skanera wymaga Androida w wersji co najmniej 5.0 i aparatu 2 Mpix. Wycenę i rozliczenie różnic robisz w programie księgowym albo w biurze rachunkowym, do którego przekazujesz eksport. Jak z niej skorzystać: zaimportuj listę towarów z obecnego programu, wydrukuj kody dla pozycji bez EAN i rozdaj zespołowi telefony z zalogowaną aplikacją.

Mocne strony
  • Telefon z Androidem jako skaner kodów
  • Kody kreskowe z drukarki biurowej
  • Import i eksport Excel, CSV, PDF
  • Licencja bez automatycznego odnowienia
+Zalety
  • ✓Start bez wdrażania programu magazynowego
  • ✓Bez kosztu sprzętu
  • ✓Płacisz tylko za rok, w którym liczysz
−Wady
  • ✗Aplikacja skanera: Android 5.0 lub nowszy
  • ✗Wycena i księgowanie w innym programie
  • ✗Demo: 50 pozycji
Werdykt

Najprostszy sposób, żeby zamienić papierowy arkusz na telefon. Do ciągłego prowadzenia magazynu weź jednak program wyżej.

Sprawdź cennik aplikacji → →
5
Najlepszy do środków trwałych i wyposażenia

Szybka Inwentaryzacja (PWSK)

3.8/5

Szybka Inwentaryzacja firmy PWSK to program do spisu środków trwałych i wyposażenia z czytnikiem. Każdy przedmiot dostaje trwałą etykietę z kodem kreskowym albo znacznik RFID, a spis polega na przejściu z czytnikiem: liczenie, porównanie ze stanem poprzednim i raport po inwentaryzacji robi program. Raporty i plik JPK_ST_KR generują się automatycznie. Zmianę miejsca rejestrujesz dokumentem MT, więc kartoteka jest aktualna przez cały rok, a nie tylko w dniu spisu.

Producent podaje przykład Galerii Bielskiej BWA: spis 1000 dzieł trwa tam 30 minut zamiast 16 godzin. Program działa w systemie Windows, a aplikacja na kolektorze danych pozwala liczyć także tam, gdzie nie ma zasięgu sieci. Kartoteki zaimportujesz z Excela, CSV albo pliku z programu księgowego. Licencja jest dożywotnia, bez abonamentu. Ceny wersji Silver, Gold i Platinum producent przesyła razem z cenami sprzętu po rozmowie telefonicznej, więc budżet poznasz dopiero po rozmowie.

Do remanentu towarów handlowych w sklepie lepiej sprawdzą się programy wyżej w rankingu. Szybka Inwentaryzacja ma sens tam, gdzie co roku liczysz te same krzesła, komputery i eksponaty. Jak z niej skorzystać: zacznij od oznakowania majątku etykietami, bo to jednorazowa praca, która przygotowuje każdy kolejny spis. Zamiast drukarki etykiet możesz zamówić zestaw z kolektorem i 1000 gotowych, kolejno ponumerowanych etykiet.

Mocne strony
  • Kod kreskowy albo RFID na każdym przedmiocie
  • JPK_ST_KR i raporty generowane automatycznie
  • Dokument MT przy zmianie miejsca
  • Licencja dożywotnia bez abonamentu
+Zalety
  • ✓Spis czytnikiem, bez ręcznego wpisywania
  • ✓Kartoteka aktualna cały rok
  • ✓Wsparcie dla RFID
−Wady
  • ✗Cena dopiero po rozmowie z producentem
  • ✗Etykietowanie majątku to osobna praca na start
  • ✗Program na Windows, pomyślany pod środki trwałe
Werdykt

Dla instytucji i biur z dużym wyposażeniem. Do remanentu towaru w sklepie wybierz program wyżej.

Pobierz demo programu Szybka Inwentaryzacja → →
Metoda

Jak zrobić inwenturę w 8 krokach

Ta kolejność działa w sklepie, hurtowni i małym magazynie. Przepisy różnią się zależnie od formy księgowości, dlatego zaczynamy od nich, a dopiero potem liczymy.

01

1. Sprawdź, który przepis Cię dotyczy

Firma, która prowadzi księgi rachunkowe, np. spółka z o.o., stosuje ustawę o rachunkowości. Jej art. 26 każe przeprowadzić inwentaryzację na ostatni dzień każdego roku obrotowego: towary, materiały i środki trwałe drogą spisu ich ilości z natury, wyceny tych ilości, porównania wartości z księgami i rozliczenia różnic. To samo robisz na dzień zakończenia działalności oraz na dzień poprzedzający postawienie firmy w stan likwidacji albo ogłoszenie upadłości.

Przedsiębiorca na podatkowej księdze przychodów i rozchodów stosuje rozporządzenie w sprawie KPiR, obowiązujące od 2026 roku. Spis z natury robi na 1 stycznia, na koniec roku podatkowego, przy rozpoczęciu działalności w ciągu roku, przy zmianie wspólnika lub proporcji udziałów, przy utracie prawa do ryczałtu i przy likwidacji działalności. Spis z 31 grudnia zastępuje spis na 1 stycznia następnego roku, więc w praktyce liczysz raz.

Księgi rachunkowe
art. 26 ustawy o rachunkowości
KPiR
§ 20 rozporządzenia w sprawie KPiR
02

2. Wyznacz dzień spisu i zakres

Ustawa o rachunkowości daje trochę swobody dla części majątku. Inwentaryzację uważa się za zrobioną w terminie, jeśli zaczęła się nie wcześniej niż 3 miesiące przed końcem roku obrotowego, a skończyła do 15. dnia następnego roku. Stan na dzień bilansowy ustalasz wtedy, dopisując i odpisując przychody i rozchody między dniem spisu a końcem roku. Ta furtka nie obejmuje aktywów pieniężnych, papierów wartościowych, produkcji w toku ani materiałów i towarów, które firma od razu odpisuje w koszty (metoda z art. 17 ust. 2 pkt 4).

Zakres zapisz w zarządzeniu: które magazyny, regały i grupy towarów, kto liczy i kto sprawdza. Mieszaj zespoły: osoba, która na co dzień nie pracuje w danej strefie, liczy uważniej, bo nie działa z rutyny.

Okno spisu
od 3 miesięcy przed końcem roku do 15. dnia nowego
Kto liczy
zespoły spoza strefy
03

3. Zamknij dokumenty i oznacz magazyn

Zanim ktokolwiek zacznie liczyć, stan w systemie musi być prawdziwy. Zatwierdź albo usuń dokumenty, które czekają w buforze, wprowadź ostatnie przyjęcia i wydania, a przy każdej fakturze z towarem sprawdź, czy ma swój dokument PZ lub WZ. Comarch ERP Optima przy wykonaniu inwentaryzacji sama wskazuje dokumenty, które ją blokują. Potem oznacz magazyn: każdy regał, półka i miejsce paletowe dostaje etykietę z kodem, bo bez niej nie da się porządnie liczyć strefami.

Odłóż osobno towary obce: komis, towar klienta czekający na odbiór, sprzęt w naprawie. Spisujesz je ilościowo, z informacją, do kogo należą, ale ich nie wyceniasz, a właściciela powiadamiasz o wyniku spisu.

Bufor
pusty przed liczeniem
Towary obce
ilość bez wyceny
04

4. Zatrzymaj ruch towaru na czas liczenia

Każda sprzedaż w trakcie liczenia psuje wynik. W sklepie stacjonarnym najprościej liczyć po zamknięciu, w nocy albo w dzień wolny: dlatego firmy inwentaryzacyjne szukają ludzi głównie na zlecenia nocne. W sklepie internetowym nie musisz zamykać sprzedaży. W systemie Base blokujesz jedną lokalizację, a osoba kompletująca zamówienia dostaje ten sam produkt z innego regału, jeśli tam leży.

Zapisz numery ostatnich dokumentów przed spisem: ostatniej faktury, ostatniego WZ i ostatniego paragonu. Gdy po spisie znajdziesz różnicę, od razu sprawdzisz, czy to nie dokument wystawiony minutę po rozpoczęciu liczenia.

Sklep stacjonarny
po zamknięciu
Sklep internetowy
blokada lokalizacji
05

5. Licz w parach i na ślepo

Liczący nie powinien widzieć stanu z systemu. W systemie Base włączasz „liczenie w ciemno”, w Comarch ERP Optima zaznaczasz przy arkuszu parametr „Ilość wg spisu = 0”. Bez tego człowiek widzi liczbę i klika, że się zgadza.

Najpewniejsza jest metoda krzyżowa: regał liczy osoba X, a po niej osoba Y. Jeśli nie masz ludzi, żeby liczyć wszystko podwójnie, niech kierownik sprawdzi wyrywkowo co dziesiątą lokalizację. Z telefonem albo skanerem idzie to szybciej: kod EAN produktu, liczba sztuk, następna pozycja. Karton zbiorczy z własnym kodem doliczysz jednym skanem.

Kontrola
co 10. lokalizacja
Sprzęt
telefon lub czytnik
06

6. Wypełnij arkusz spisu z natury

Rozporządzenie w sprawie KPiR wymienia, co musi zawierać spis: imię i nazwisko właściciela (nazwę firmy), datę sporządzenia, numer kolejny pozycji arkusza, szczegółowe określenie towaru, jednostkę miary, ilość stwierdzoną w czasie spisu, cenę jednostkową w złotych i groszach, wartość (ilość razy cena), łączną wartość spisu, klauzulę „Spis zakończono na pozycji …” i podpis właściciela lub wspólników. Spis sporządzasz starannie i trwale.

Program do inwentaryzacji wydrukuje taki arkusz z gotowymi kolumnami. Jeśli liczysz w arkuszu kalkulacyjnym, dopisz klauzulę i podpis na wydruku i sprawdź formuły sum: eksport z programu bywa samą tabelą liczb, bez działań.

Klauzula
„Spis zakończono na pozycji …”
Podpis
właściciel lub wspólnicy
07

7. Wyceń spis w 14 dni

Na wycenę masz najwyżej 14 dni od zakończenia spisu. Towary handlowe i materiały wyceniasz według cen zakupu lub nabycia, a według cen rynkowych z dnia spisu, jeśli są niższe. Wyroby i półwyroby własnej produkcji wyceniasz według kosztów wytworzenia, a odpady użytkowe według oszacowania ich przydatności.

Gdy obniżasz wycenę, bo towar jest uszkodzony albo wyszedł z mody, przy pozycji podajesz też jednostkową cenę zakupu. Na KPiR wartość spisu wpisujesz do księgi.

Termin
14 dni od zakończenia spisu
Cena
zakupu albo rynkowa, jeśli niższa
08

8. Wyjaśnij i rozlicz różnice w tym samym roku

Różnice między stanem rzeczywistym a księgami trzeba wyjaśnić i rozliczyć w księgach tego roku obrotowego, na który przypadał termin inwentaryzacji, a cały przebieg spisu udokumentować i powiązać z zapisami ksiąg (art. 27 ustawy o rachunkowości). W programie oznacza to zatwierdzenie spisu: Base wystawia wtedy dokumenty PW i RW, Comarch ERP Optima dokumenty PWAI i RWAI.

Zapisz przyczyny większych różnic: przeterminowanie, uszkodzenie, pomyłka przy wydaniu, kradzież. Bez opisu przyczyn nie wiesz, co poprawić przed następnym remanentem, a przy niedoborze w powierzonym mieniu to podstawa rozmowy z pracownikiem.

Podstawa
art. 27 ustawy o rachunkowości
Dokumenty
PW i RW
Triki

Triki, które oszczędzają nerwy przy remanencie

To, czego nie znajdziesz w definicji: limity planów, pułapki ustawień i drobiazgi, o które potyka się każdy pierwszy spis. Kim jesteśmy i jak oceniamy programy, przeczytasz na stronie głównej.

01

Zrób remanent także w ciągu roku

Podatki

Na KPiR towar kupiony w ciągu roku od razu trafia w koszty, a dopiero spis z natury zdejmuje z kosztów wartość towaru, który się nie sprzedał. Przykład z pierwszego roku działalności: kupujesz towar za 120 000 zł, sprzedajesz część za 70 000 zł, a na półkach zostaje towar wart 70 000 zł. Bez spisu wychodzi strata 50 000 zł, po spisie dochód 20 000 zł (70 000 zł − 120 000 zł + 70 000 zł). Kto ma duży zapas w grudniu, płaci w ciągu roku niższe zaliczki i dopłaca różnicę w zeznaniu rocznym. Część biur rachunkowych radzi więc klientom spisy śródroczne: rozporządzenie pozwala wpisać do księgi także spis za okres miesięczny, a zaliczki odpowiadają wtedy prawdziwemu dochodowi.

02

Kup kod licencji wcześniej, aktywuj tuż przed spisem

Ceny

W aplikacji z 4. miejsca rankingu 12 miesięcy dostępu liczy się od aktywacji kodu, nie od zakupu, a niewykorzystany kod nie wygasa. Kup go, kiedy masz budżet, i aktywuj w tygodniu remanentu: dostęp obejmie wtedy spis roczny i spisy kontrolne przez kolejne 12 miesięcy.

03

Sprawdź limity planu Freemium przed spisem

Limity

Plan Freemium w systemie Base obejmuje do 1000 produktów i synchronizuje zamówienia, stany i ceny co godzinę. W dniu remanentu to ważne: po zatwierdzeniu spisu sklep i platformy marketplace mogą nawet do godziny pokazywać stary stan. Zatwierdzaj spis poza godzinami szczytu, a sklep z większą liczbą produktów od razu licz na planie Business.

04

Nie kupuj kolektora na jeden dzień w roku

Sprzęt

Do liczenia wystarczy smartfon z aparatem i autofokusem: aplikacja Comarch ERP Inwentaryzacja i aplikacja skanera z 4. miejsca rankingu zamieniają go w skaner kodów. Producent tej drugiej zwraca uwagę, że dodatkowy sprzęt często służy tylko raz w roku. Przy laptopie wystarczy czytnik kodów na USB ustawiony w trybie klawiatury: w panelu Base każdy skan EAN dodaje jedną sztukę do stanu rzeczywistego.

05

Sprawdź Wi-Fi w głębi magazynu

Sprzęt

Inwentaryzacja często odbywa się w głębi magazynu, gdzie zasięg bywa słaby, a w systemie Base brak sieci oznacza brak zapisu danych. Dzień wcześniej przejdź z telefonem między regałami, naładuj skanery i przygotuj zapasowe baterie. Aplikacja Comarch ERP Inwentaryzacja liczy także bez internetu, a plik z wynikiem wyślesz, gdy telefon złapie sieć.

06

Uzupełnij kody EAN przed liczeniem

Dane

Produkt bez kodu EAN pracownik musi szukać po nazwie, a to najprostsza droga do pomyłki. Przed remanentem zrób przegląd kartoteki, dopisz brakujące kody, a towar bez kodu odłóż w czasie spisu do strefy wyjaśnień, zamiast liczyć go na oko.

07

Duży sklep? Rozważ firmę inwentaryzacyjną

Ludzie

Sieci handlowe zwykle zlecają remanent firmom zewnętrznym, które przyprowadzają zespół na noc. W Polsce robią to m.in. Inwentury i Invent; Invent, działający od 2005 roku, prowadzi inwentaryzacje w całej Polsce jako jednodniowe zlecenia, ze stawką dzienną i nocną dla osób liczących. Jeśli liczysz z własnym zespołem, przygotuj go jak oni: krótkie szkolenie ze skanera i jasna reguła, co zrobić z towarem bez kodu albo uszkodzonym.

Chcesz, żeby różnice ze spisu same trafiały do księgowości albo do raportu? Opisz proces w zapytaniu ofertowym, odpowiadamy z planem automatyzacji.

FAQ

Inwentura: najczęstsze pytania

  • Inwentura, inwentaryzacja i remanent: czy to to samo?

    Tak, w praktyce to trzy nazwy tego samego liczenia. Słownik definiuje inwenturę jako urzędowy spis z natury majątku, czyli inwentaryzację, a „remanent” to potoczna nazwa spisu z natury towarów. Przepisy piszą „inwentaryzacja” (ustawa o rachunkowości) i „spis z natury” (rozporządzenie w sprawie KPiR). Inwentaryzacja w rozumieniu ustawy jest szersza od spisu: obejmuje też potwierdzenie sald przez banki i kontrahentów oraz porównanie ksiąg z dokumentami, np. przy gruntach i należnościach spornych.

  • Czy na ryczałcie trzeba robić remanent?

    Nie, co roku nie musisz. Ustawa o ryczałcie (art. 15) wymaga od ryczałtowca dowodów zakupu, wykazu środków trwałych i ewidencji przychodów, a rocznego spisu z natury wśród tych obowiązków nie ma. Spis czeka Cię za to, gdy w ciągu roku tracisz prawo do ryczałtu i przechodzisz na KPiR, albo gdy jako czynny podatnik VAT zamykasz działalność (pytanie niżej).

  • Czy trzeba zawiadomić urząd skarbowy o spisie z natury?

    Nie, przy rocznym remanencie na KPiR nie trzeba. Rozporządzenie w sprawie KPiR obowiązujące od 2026 roku każe spis sporządzić, wycenić i wpisać jego wartość do księgi, a zawiadomienia urzędu w nim nie ma. Naczelnik urzędu skarbowego może za to sam zarządzić spis, który też wpisujesz do księgi. Informację o spisie składa w urzędzie skarbowym czynny podatnik VAT, który zamyka działalność (pytanie niżej).

  • Jak często trzeba robić inwenturę?

    Co do zasady raz w roku, na ostatni dzień roku obrotowego, ale ustawa o rachunkowości dopuszcza rzadsze terminy. Zapasy materiałów, towarów i produktów w strzeżonych składowiskach, objęte ewidencją ilościowo-wartościową, wystarczy policzyć raz w ciągu 2 lat, a nieruchomości i środki trwałe na terenie strzeżonym raz w ciągu 4 lat. Towary w sklepie detalicznym z ewidencją wartościową liczysz raz w roku. Liczenie strefa po strefie przez cały rok Base nazywa inwentaryzacją ciągłą lub cykliczną i robi je jako inwentaryzacje cząstkowe.

  • Czy pracodawca może potrącić niedobór z pensji?

    Nie, chyba że pracownik zgodzi się na to na piśmie. Kodeks pracy (art. 87) pozwala potrącać bez zgody tylko sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych (alimenty i inne należności), zaliczki pieniężne i kary pieniężne z art. 108, a każdą inną należność wyłącznie za zgodą wyrażoną na piśmie (art. 91). Pracownik, któremu powierzono towar z obowiązkiem wyliczenia się, odpowiada za szkodę w pełnej wysokości (art. 124), chyba że wykaże, że powstała z przyczyn od niego niezależnych, np. przez brak zabezpieczenia mienia przez pracodawcę. Wspólna odpowiedzialność zespołu wymaga umowy zawartej na piśmie pod rygorem nieważności (art. 125).

  • Czy przy zamknięciu firmy trzeba zrobić spis z natury?

    Tak, jeśli rozliczasz VAT jako podatnik czynny. Osoba fizyczna, która zamyka działalność, i spółka cywilna, którą wspólnicy rozwiązują, sporządzają spis z natury towarów na ten dzień i składają informację o spisie, wartości towarów i kwocie podatku najpóźniej w dniu złożenia deklaracji za okres, w którym to nastąpiło (art. 14 ustawy o VAT). Podatek płacisz od towarów, przy których przysługiwało Ci odliczenie VAT; podatnika zwolnionego z VAT ze względu na obroty ten obowiązek nie dotyczy. Na KPiR spis przy likwidacji wpisujesz też do księgi. Spółka na księgach rachunkowych przeprowadza inwentaryzację na dzień zakończenia działalności.

  • Czy spis z natury można zrobić w Excelu?

    Tak. Przepisy wymagają, żeby spis był sporządzony starannie i trwale i zawierał dane z § 21 rozporządzenia w sprawie KPiR; programu nie wskazują. Niektóre biura rachunkowe udostępniają klientom gotowe arkusze. Czytnik kodów kreskowych na USB w trybie klawiatury wpisuje kod do komórki jak klawiatura. Wydruk podpisz i dołącz do dokumentów, a jeśli korzystasz z eksportu z programu, sprawdź, czy formuły sum w ogóle przeliczają kolumny.

  • Czy remanent obejmuje środki trwałe?

    Nie, na KPiR remanent obejmuje tylko zapasy. Rozporządzenie w sprawie KPiR wymienia towary handlowe, materiały, półwyroby, produkcję w toku, wyroby gotowe, braki i odpady; sprzętu, z którego firma korzysta na co dzień, np. komputerów, mebli czy samochodu, w tym spisie nie ma. Spis obejmuje za to Twój towar, który w dniu spisu leży poza firmą, np. u kontrahenta. Inaczej jest w firmie na księgach rachunkowych: art. 26 ustawy o rachunkowości każe spisać z natury także środki trwałe, a te, do których dostęp jest znacznie utrudniony, sprawdza się przez porównanie ksiąg z dokumentami.